[ਸੰ:। ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ, ਨਪੁੰਸਕ:=ਜੋ ਨਾ ਆਦਮੀ ਹੋਵੇ ਨਾ ਇਸਤ੍ਰੀ। ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਨਪੰਖਣੂ ਦਾ ‘ਸਕ’ ਖਖੇ ਨਾਲ ਬਦਲਿਆ ਤੇ ‘ਣੂ’ ਨਿੰਮ੍ਰਵਾਚੀ ਪ੍ਰਤੇ ਲਗਕੇ ਨਪੰਖਣੂ* ਬਣਿਆ] ਖੁਸਰਾ, ਹੀਜੜਾ। ਵ੍ਯਾਕਰਣ ਵਿੱਚ ਇਸਤ੍ਰੀ ਪੁਰਖ ਤੋਂ ਵਖਰਾ ਤੀਸਰਾ ਲਿੰਗ ਜਿਸ ਨੂੰ ਨਿਪੁੰਸਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਯਥਾ- ‘ਨਾਰਿ ਨ ਪੁਰਖੁ ਨਪੰਖਣੂ’ (੧੦੧੦), ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦਾ ਲਿੰਗ ਕੋਈ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਉਹ ਇਸਤ੍ਰੀ ਹੈ ਨਾ ਪੁਲਿੰਗ ਨਾ ਨਿਪੁੰਸਕ ਲਿੰਗ। *ਣੂ, ਨਿੰਮ੍ਰਵਾਚੀ ਪ੍ਰਤੇ ਹੋਰਥੇ ਵੀ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਮਾਹਣੂ। ਪੰਖੀ ਤੋਂ ਪੰਖਣੂ। ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ, ਕ੍ਹ੍ਹਸ਼ ਤੇ ਸਕ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲ ਵਿੱਚ ਖ ਨਾਲ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਰਕ੍ਹ੍ਹਸ਼ਕ, ਰਖਕ। ਮਾਨਸਕ, ਮਾਨੁੱਖੀ।
ਸ੍ਰੋਤ: ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਸ਼ਬਦਾਰਥ
« ਸ਼ਬਦਾਰਥ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪੰਨੇ ਤੇ ਜਾਓ