ਬਾਵਨ

[ਸੰ:। ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ, ਵਾਮਨ=ਅੰਕੋਟ ਦਾ ਬ੍ਰਿਛ। ਹਿੰਦੀ, ਬਾਵਨ=੫੨। ਦੇਸ਼ ਭਾਸ਼ਾ, ਬਾਵਨ= ਚੰਦਨ ਦਾ ਬ੍ਰਿਛ] ੧. ਚੰਦਨ, ਸੰਦਲ। ਯਥਾ- ‘ਬਾਵਨ ਬੀਖੂ ਬਾਨੈ ਬੀਖੇ ਬਾਸੁ ਤੇ ਸੁਖ ਲਾਗਿਲਾ* ‘ (੧੩੫੧), ਜੋ ਬਨ ਦੇ ਬ੍ਰਿਛ ਹਨ, ਸੋ ਚੰਦਨ ਦੇ ਬ੍ਰਿਛ ਦੀ ਵਾਸ਼ਨਾ ਨਾਲ ਆਪ ਭੀ ਸੁਖ ਵਾਲੇ (ਭਾਵ ਚੰਦਨ) ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ੨. [ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ, ਵਾਮਨ] ਬਾਵਨ** । ਹਿੰਦੂ ਮੱਤ ਦਾ ਇਕ ਅਵਤਾਰ ਜੋ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਬਲਿ ਤੋਂ ਦਾਨ ਮੰਗਣ ਆਇਆ ਸੀ। ਯਥਾ- ‘ਕਰਉ ਅਢਾਈ ਧਰਤੀ ਮਾਂਗੀ ਬਾਵਨ ਰੂਪਿ ਬਹਾਨੈ’ (੧੩੪੪)। ੩. [ਹਿੰਦੀ, ਬਾਵਨ=੫੨] ਬਵੰਜਾ, ਪੰਜਾਹ ਤੇ ਦੋ। ਦੇਖੋ, ਅਗਲੇ ਪਦ। *ਜੈਪੁਰੀ ਬੋਲੀ%**ਪੰਜਾਬੀ-ਬਾਉਣਾ ਯਾ ਬੌਣਾ (=ਮਧਰਾ) ਇਸੇ ਪਦ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ। ।