ਪੁੰਡ੍ਰ

[ਸੰ:। ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ, ਪੁੰਡ, ਪੁਣਰੀਕ=ਚਿੱਟਾ ਕਮਲ। ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤ, ਪੰਡਰੀਅ। ਪਾਂਡੂ, ਪਾਂਡਰ=ਚਿੱਟਾ]* ੧. ਚਿੱਟਾ ਕਮਲ ਫੁੱਲ। ੨. [ਦੇਸ਼ ਭਾਸ਼ਾ] ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾ। ਯਥਾ- ‘ਪਹਿਲ ਪੁਰੀਏ ਪੁੰਡਰ ਕਵਨਾ’ (੬੯੩)। ੩. ਚਿੱਟਾ ਰੰਗ। ਯਥਾ- ‘ਪੁੰਡਰ ਕੇਸ ਕੁਸਮ ਤੇ ਧਉਲੇ’ (੯੩), ਚਿੱਟੇ ਵਾਲ ਫੁਲ ਨਾਲੋਂ ਵੀ (ਧਉਲੇ) ਚਿੱਟੇ ਹੋਏ। ਤਥਾ-’ਕਕੈ ਕੇਸ ਪੁੰਡਰ ਜਬ ਹੂਏ ਵਿਣੁ ਸਾਬੂਣੈ ਉਜਲਿਆ’ (੪੩੨)। *ਕਈ ਲੋਕ ‘ਪੁੰਡ੍ਰਕ’ ਦਾ ਇਹ ਅਰਥ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਪੁੰਡ੍ਰਕ ਦਾ ਕੋਸ਼ ਅਰਥ ਇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਗੰਨਾ ਵੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਪੋਂਡਾ ਯਾ ਪੋਂਨਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪੁੰਡ੍ਰ ਦਾ ਅਰਥ ਕਮਲ ਹੈ ਤੇ ਪੁੰਡਰੀਕ ਦੇ ਅਰਥ ਹਨ, ਚਿੱਟਾ। ਪੁੰਡਰੀਕ=ਚਿੱਟਾ ਕਮਲ। ਮਰਹਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਰੇ ਕਮਲ=ਚਿੱਟੇ ਕਮਲ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।